Kuyumculuk mesleğinde uzun yıllar boyunca referans noktaları netti. Ayar belliydi, gram belliydi, ustalık belli bir çizgide okunurdu.
Bugün bu referanslar tamamen ortadan kalkmadı. Ama tek başına yeterli olmaktan çıktı.
Çünkü piyasa değişti, müşteri değişti, riskin biçimi değişti. Bu değişim, kuyumculukta “doğruyu” tanımlayan noktaları da yeniden konumlandırdı.
Eskiden Referans Neydi?
Meslekte referans çoğu zaman şunlarla kurulurdu:
– yüksek ayar, – düzgün tartım, – temiz işçilik, – ustanın sözü.
Bunlar hâlâ önemlidir. Ama artık sonuç üretmek için tek başına yetmez.
Çünkü bugün mesele “doğru yapmak” değil; doğru yaptığının nasıl sonuç verdiğini öngörebilmektir.
Fiyat, Referans Olmaktan Çıkıyor
Eskiden fiyat, güçlü bir referanstı. Bugün ise daha çok bir göstergedir.
Aynı fiyat seviyesinde:
– biri hızla bozulur, – diğeri bekler, – biri pazarlık görür, – diğeri rahat kabul edilir.
Bu yüzden fiyat artık tek başına “doğru”yu temsil etmez. Referans, fiyatın hangi koşulda çalıştığıdır.
Ayar Algısı Değişti
Ayar hâlâ teknik bir gerçektir. Ama mesleki referans olmaktan tek başına çıktı.
Çünkü ayar artık şu soruyla birlikte okunur:
“Bu ayar, bu formda ve bu piyasada ne ifade ediyor?”
Yanlış bağlamda doğru ayar, doğru sonuç üretmez.
Bu yüzden ayar, referans değil; analizin bir parçasıdır.
İşçilik Artık Otomatik Değer Değil
Bir dönem işçilik, doğrudan değer artışıydı.
Bugün ise işçilik:
– geri dönüşü sorgulanan, – likiditeyi etkileyen, – bazen risk yaratan
bir unsurdur.
Yeni referans noktası şudur:
“Bu işçilik bozdurmada bana ne yapar?”
Estetik hâlâ önemlidir. Ama referans artık sonuçtur.
Likidite Yeni Merkez Nokta
Bugün kuyumculukta en güçlü referanslardan biri likiditedir.
– ne kadar sürede bozulur, – kimlere gider, – hangi pazarlık baskısını görür
Bu sorular, ayar ve gramdan önce konuşuluyor.
Çünkü likidite zayıfsa, teknik doğruluk tek başına yetmez.
Ustalık Tanımı Değişiyor
Eskiden ustalık, “çok yapmış olmak”tı. Bugün ustalık, az sürpriz yaşamak olarak okunuyor.
Yeni ustalık şunları kapsar:
– alışkanlıklarını sorgulayabilmek, – güncel bilgiyi takip edebilmek, – aynı hatayı iki kez yapmamak, – sonucu işlemden önce görebilmek.
Referans artık sadece el becerisi değil; karar becerisidir.
Güncellik Referans Noktasına Dönüştü
Bugün “iyi kuyumcu” tanımı, sadece düzgün iş yapan değil;
– bilgisini güncelleyen, – piyasa davranışını izleyen, – eski doğrularını test edebilen
kişiyi ifade ediyor.
Güncellik, vitrinle ilgili değildir. Zihinle ilgilidir.
En Sessiz Değişim
En sessiz değişim şudur:
Referanslar artık dışarıda değil, karar sürecinin içinde aranıyor.
Eskiden “kime sordun?” önemliydi. Bugün “nasıl düşündün?” daha önemli.
Kuyumculuk mesleğinde referans noktaları değişti çünkü piyasa daha hızlı, riskler daha sessiz ve sonuçlar daha seçici hale geldi.
Bugün güçlü kalan kuyumcu:
– fiyatı bilen değil, – ayarı sayan değil, – geleneği tekrar eden değil;
referanslarını güncelleyen kişidir.
Nereden baktığını değiştirmekte, neye baktığını değil.
